Với những người đam mê trầm hương, chắc chắn đã nghe qua loại trầm hương cực phẩm “Kỳ Nam“. Tuy nhiên, không phải ai cũng có đủ khả năng tài chính và cơ duyên để được một lần cầm trên tay một chiếc vòng Kỳ Nam. Trong bài viết này, Trầm Giang xin giới thiệu về trầm Kỳ Nam, để hiểu rõ xem Kỳ Nam là gì? cách nhận biết và phân biệt Kỳ Nam, cũng như những lợi ích vô giá của nó để hiểu rõ tại sao Kỳ Nam lại đắt đến như vậy.

Kỳ Nam là gì?

Kỳ Nam (tiếng Anh: Qinan, tiếng Trung: 奇 楠) là loại trầm hương cực phẩm, là cấp cao nhất của phẩm chất và quý hiếm nhất của Trầm hương. Kỳ Nam là phần chứa nhiều nhựa thơm nhất của cây Dó Bầu. Tuy nhiên, không phải phần gỗ nào chứa nhiều nhựa thơm cũng là Kỳ Nam. Để đạt lên được đẳng cấp Kỳ Nam, phải hội đủ nhiều yếu tố. Người xưa đã từng có câu nói về độ hiếm của Kỳ Nam như sau: “Cả khu rừng mới có một khúc Trầm, nhưng cả rừng Trầm mới có một khúc Kỳ”.

Kỳ Nam là gì?
Kỳ Nam là gì?

Kỳ Nam vô cùng quý hiếm và có hàm lượng nhựa trầm hương dày đặc, vì vậy có thể nói Kỳ Nam là báu vật của đất trời và Kỳ Nam là vô giá!

Sự hình thành nên Kỳ Nam là gì?

Quá trình hình thành nên Kỳ Nam đòi hỏi hàng trăm năm, thậm chí hàng ngàn năm. Khi những phần thân cây Dó trầm bị tổn thương do nấm mốc, ngoại lực… chúng sẽ tiết ra một loại nhựa để tự chữa lành. Kết hợp với nắng, mưa, gió của rừng già những phần nhựa đó kết tinh và ngấm sâu vào thân gỗ. Những phần gỗ chứa nhựa thơm đó chính là Trầm hương. Những phần trầm hương đó theo thời gian sẽ lên men trong hàng trăm thậm chí hàng nghìn năm, và tạo thành Kỳ Nam.

Kỳ Nam
Kỳ Nam

Trong lịch sử Á Đông, chỉ Hoàng đế và hoàng tộc mới có quyền sở hữu và đặc quyền sử dụng cấp Trầm hương khó nắm bắt và độc quyền này: Kỳ Nam (奇 楠). Ở Trung Hoa kể từ thời nhà Hán, các Hoàng đế Trung Quốc đã sử dụng hương làm từ Kỳ Nam để gửi lời cầu nguyện lên trời để ban phước lành và thịnh vượng.

Thi Thánh Đỗ Phủ đã tóm tắt một cách khéo léo sự quý hiếm và giá trị của Kỳ Nam trong bốn câu thơ:

《与 陈 漳浦 莘 学 话旧》 诗 : “山 租 输 海贝 , 市 舶 贱 迦 楠。”

Trầm Giang xin tạm dịch ý của bài thơ như sau “Vỏ sò có giá trị hơn thu nhập cho thuê một ngọn núi. Một miếng Kỳ Nam đáng giá hơn giá trị của một con tàu chở hàng”. 

Cách nhận biết các loại Kỳ Nam

Theo các tài liệu lịch sử về Kỳ Nam mà Trầm giang nghiên cứu, ghi nhận có 5 loại Kỳ Nam được phân chia theo màu sắc và thứ tự từ cao xuống thấp dựa theo phẩm chất và độ quý hiếm. Cấp bậc phân chia các loại Kỳ Nam như sau:

1. Bạch Kỳ (Kỳ Nam trắng)

Bạch Kỳ: 金丝 白奇楠 – tầng cao nhất của Kỳ Nam: Bạch Kỳ (Kỳ Nam trắng) là tôn nghiêm dành cho Hoàng đế. Bạch Kỳ là loại có thời gian lên men khoảng 3000 năm trở lên. Bạch Kỳ mềm dẻo, có năm tầng mùi hương đặc biệt là tê mát, giống như mật ong, hương hoa anh túc, hương hoa và trái cây. Mỗi tầng mùi hương đều đặc biệt, thẩm thấu và lan tỏa. 

Bạch Kỳ
Bạch Kỳ

Đặc tính của Bạch Kỳ: Sự hiện diện của các mô hoạt động trong Bạch Kỳ tạo ra sự tương phản mạnh mẽ giữa các sợi hoạt động (các mảng màu trắng nâu) và các loại nhựa sẫm màu và giàu chất xơ. Một vết rạch nhỏ lên Bạch Kỳ sẽ làm lộ ra một lớp nhựa Trầm sánh và đậm đặc bên dưới lớp vỏ ngoài màu trắng của nó. Theo thời gian, khu vực bị rạch sẽ tự lành lại và trở lại bề mặt bên ngoài Bạch Kỳ đặc trưng. 

2. Thanh Kỳ (Kỳ Nam xanh)

Thanh Kỳ: 莺歌 绿 奇 楠 – cao thứ hai: Nếu Bạch Kỳ là Vua, thì Thanh Kỳ là Hoàng Hậu. Với thời gian lên men không dưới 2500 năm, Thanh Kỳ (Kỳ Nam xanh) vô cùng quý hiếm và có hàm lượng nhựa trầm hương dày đặc – thứ hai sau trầm hương Bạch Kỳ. Vì Bạch Kỳ chỉ được dành riêng cho Hoàng đế của Trung Quốc, nên Thanh Kỳ – là kho báu mở rộng sự giàu có quyền lực thứ hai chỉ được dành riêng cho các thành viên hoàng tộc.

Thanh Kỳ
Thanh Kỳ

Đặc điểm của Thanh Kỳ: Bề mặt của Thanh Kỳ có màu xanh lam đậm – kết quả của nhựa dày và đậm đặc được truyền vào sợi trầm hương. Bên trong (mặt cắt ngang) của Thanh Kỳ có sự pha trộn giữa nhựa Kỳ Nam màu vàng và xanh lá cây.

XEM THÊM:   Hướng dẫn cách bảo quản vòng trầm hương và sử dụng đúng cách

Thanh Kỳ Nam tỏa ra ba tầng hương thơm riêng biệt: làm mát, giống mật ong và hoa anh túc. Ba mùi hương riêng biệt hòa quyện vào nhau và tạo nên một mùi hương đặc biệt với từng làn hơi – một bản giao hưởng khứu giác tuyệt đẹp. 

3. Tử Kỳ (Kỳ Nam tím)

Tử Kỳ: 紫 奇 楠 – bậc cao thứ ba của Kỳ Nam. Tử Kỳ được biết đến với màu trầm nâu đỏ đậm. Nhựa của nó được cho là giống như một bông lan rực rỡ đang nở rộ lộng lẫy. 

Tử Kỳ
Tử Kỳ

Thời gian để hình thành nên Tử Kỳ tối thiểu là 2000 năm. Lớp hương đầu ban đầu của mùi hương tỏa ra có một đặc tính hoa mượt mà tạo ấn tượng thú vị. Nó phát triển dần dần thành một mùi hương làm mát đầy năng lượng và ngọt ngào, giúp tinh thần sảng khoái. Cuối cùng, nó phát triển, trưởng thành và mang lại một hương thơm quyến rũ giống như hạnh nhân.

Ý nghĩa của Tử Kỳ là giải phóng và tối đa hóa tiềm năng giàu có của bạn, trao quyền cho bạn để đạt được những bước đột phá lớn nhất trong kinh doanh và sự nghiệp của bạn.

4. Hoàng Kỳ (Kỳ Nam vàng)

Hoàng Kỳ hay Huỳnh Kỳ: 黄奇楠 – là cấp bậc cao thứ tư của Kỳ Nam, thời gian lên men từ 1500 năm trở lên. Hoàng Kỳ có màu trầm ấm pha nâu vàng như màu hổ phách. Nổi tiếng với các đặc tính y học và độ bóng như sa tanh, Hoàng Kỳ là vật sở hữu được đánh giá cao chỉ được đeo bởi các thành viên trong hoàng gia Trung Quốc. Đôi khi, các Hoàng đế Trung Quốc tặng Hoàng kỳ cho các xứ thần các nước chư hầu như một món quà ngoại giao.

Hoàng Kỳ hay Huỳnh Kỳ
Hoàng Kỳ hay Huỳnh Kỳ

Hoàng Kỳ có một vị ngọt kéo dài thú vị. Nó có kết cấu dịu nhẹ và mang lại cảm giác mát lạnh khi nếm thử bằng miệnh. Hương thơm mở ra với các nốt hương của hổ phách và một chút hương quế. Phần lõi được bao bọc bởi hương hoa dịu dàng. Cuối cùng, nó kết thúc với hương thơm quyến rũ của gia vị và vị khói gợi nhớ đến rượu cognac lâu năm.

5. Hắc Kỳ (Kỳ Nam đen)

Hắc Kỳ: 黑 奇 楠 – bậc cấp đầu tiên của Kỳ Nam, là loại được đánh giá cao có màu đen và cứng. Nổi tiếng với cấu trúc vững chắc, nó thường được biết đến với cái tên Hắc Kỳ do những vệt nhựa đen sạch khi cắt ra.

Khi được cầm dưới ánh sáng, bề mặt của Hắc Kỳ sáng lấp lánh và trông giống như ánh hào quang của bầu trời đêm. Hắc Kỳ Nam tỏa ra cả hương thơm thoải mái của hương thơm thảo mộc và thực vật giúp tiếp thêm sinh lực cho tâm hồn.

Hắc Kỳ
Hắc Kỳ

Trong Y học, Hắc Kỳ được tôn sùng vì đặc tính chữa bệnh và chống viêm của nó, nó đã được các quan Thái Y Trung Quốc sử dụng trong thực hành của họ; một truyền thống tiếp tục cho đến ngày nay.

Kỳ Nam có tác dụng gì?

Kỳ Nam được tôn sùng là “Gỗ của Thần”, hương thơm của nó được Phật giáo ca tụng là “hương thơm của cõi Niết Bàn”. Kỳ Nam được xem là báu vật của đất trời, bảo vật của quốc gia. Tương tự như công dụng của trầm hương, Kỳ Nam cũng như vậy nhưng ở một cấp độ cao hơn. Sau đây là những công dụng của Kỳ Nam đối với y học và thế giới tâm linh, phong thủy:

1. Kỳ Nam đã được sử dụng như một đồ thủ công mỹ nghệ từ thời cổ đại cho đến nay. Kỳ Nam được chạm khắc nhân tạo cũng đã phát huy giá trị lớn nhất của nó, được coi là biểu tượng của thẩm mỹ. Loại tác phẩm nghệ thuật này còn được dùng để thể hiện ý nghĩa tượng trưng cho quyền lực của chủ nhân. Nếu nó là một hình dạng được hình thành tự nhiên, nó là một bảo vật quý hiếm! Triều đình nhà Thanh đặc biệt ưa chuộng chuỗi hạt làm bằng Kỳ Nam. Loại gỗ quý và sự khéo léo tinh xảo, nếu những chiếc vòng tay tinh xảo có thể khắc họa được, sẽ có giá trị rất cao trên thị trường, và bản thân Kỳ Nam vô cùng hiếm. Nếu bạn có thể kiếm được một vật liệu thô có thể kết thành vòng trầm hương Kỳ Nam, bạn là người rất may mắn và chắc chắn sẽ trở nên giàu có.

Mặt dây chuyền hình rồng bằng Kỳ Nam
Mặt dây chuyền hình rồng bằng Kỳ Nam

2. Mùi thơm nhẹ tỏa ra từ Kỳ Nam có tác dụng làm cho bạn cảm thấy vui vẻ và tĩnh tâm, đồng thời nó cũng giúp tinh thần sảng khoái, làm trong lành không khí xung quanh bạn, thư giãn trong môi trường thoải mái và giảm mệt mỏi. Từ thời nhà Hán, Trầm hương Kỳ Nam đã được hoàng tộc sử dụng để cúng trời, cầu phúc, cúng Phật, thờ Thần, xông hương trong nhà. Kỳ Nam là nguyên liệu làm hương quan trọng nhất, mùi hương trầm có Kỳ Nam rất thanh lịch và quý phái. Ngày nay, dầu từ Kỳ Nam là nguyên liệu đắt giá nhất trong nền công nghiệp sản xuất nước hoa, mỹ phẩm. Trên thị trường quốc tế, Kỳ Nam có giá đắt gấp 3 lần vàng ròng.

XEM THÊM:   Trầm Sánh là gì? Có nên mua vòng trầm hương sánh ghép không?

3. Kỳ Nam cũng có giá trị y học cao. Nó được đun sôi và uống, hương thơm lan tỏa, sảng khoái và thư giãn, đọng lại rất lâu trên đầu lưỡi và có hiệu quả rõ ràng. Không có gì ngạc nhiên khi Kỳ Nam được sử dụng để ngâm rượu, một trong những loại rượu đắt nhất thế giới. Ngâm Kỳ Nam trong rượu, theo thời gian mùi thơm của nó sẽ phát ra. Khi bạn mở nắp chai, bạn có thể ngửi thấy một mùi thơm làm mê đắm lòng người. Nó tràn về và khiến con người ta có những dư vị vô tận. Tất cả những ai uống rượu này đều có thể cảm nhận được hương vị độc đáo này, rượu Kỳ Nam là một vị thuốc bổ dương rất tốt.

Chuỗi 108 hạt Kỳ Nam có giá hàng tỷ đồng
Chuỗi 108 hạt Kỳ Nam có giá hàng tỷ đồng

4. Trong phong thủy, Kỳ Nam là bảo vật trấn tà, xua tan tà khí và những năng lượng tiêu cực. Từ xưa, Hoàng tộc và quan lại phong kiến thường đeo vòng Kỳ Nam để trừ tà. Họ cũng đeo chuỗi hạt trầm Kỳ Nam hoặc xông khói Kỳ Nam trước khi ra trận để luôn may mắn và an toàn.

Cách phân biệt Trầm hương và Kỳ Nam

Một tác giả nổi tiếng từ thời nhà Minh đã viết về sự khác biệt giữa Trầm hương và Kỳ Nam. Ông xếp hạng các loại khác nhau của Kỳ Nam như sau:

陈 让 《海外 逸 说》

“迦南 与 沉香 并 生 , 沉香 质 坚 , 雕 剔 之 如 刀刮 竹 , 迦南 质 指 之 如 锥 味 辣 有 脂 雕 牙 有 粘 牙色 如 莺 毛 , 最为 难得 ; 次日 兰花 结 , 色 微 绿 而 黑; 又 次日 金丝 结 , 再次 日 糖 结 , 黄色 者 是 也 ; 下 日 铁 结 , 色 黑 而 微 坚 , 皆 各有 膏 ”

Đoạn trích từ cuốn sách được dịch như sau:

Sự khác biệt chính giữa trầm hương và Kỳ Nam là độ cứng. Trầm rất cứng và chạm khắc trên Trầm cũng giống như chạm khắc trên một đoạn tre. Kỳ Nam mềm mại và chạm khắc trên Kỳ Nam giống như vẽ trên đống cát. Mùi hương của Kỳ Nam rất sảng khoái và mang hương thơm thấm đẫm của nhựa Kỳ Nam quý giá. Kết cấu của Kỳ Nam rất dai và dính khi uống vào. 

Thanh Kỳ là loại trầm hương tốt nhất có màu sắc giống như màu lông tuyệt đẹp của loài Chim song xanh; nó là tầng hiếm nhất của Kỳ Nam. Lớp thứ cấp sẽ là Tử Kỳ, nơi nó có màu xanh lục nhạt và đậm. Hai cấp tiếp theo sẽ là hai biến thể khác nhau của Hoàng Kỳ. Cấp độ cơ bản nhất là Hắc Kỳ với màu đen và hơi cứng.

Về mùi vị, Kỳ Nam có mùi hương rất đậm, loại mùi hương này đặc biệt thấm, có thể lưu lại rất lâu, độ tỏa hương rất nồng. Mùi trầm hương yếu hơn. Sau khi đốt, mùi vị của kỳ nam rất đặc biệt và sảng khoái, hương thơm rất ổn định, và nó sẽ tạo ra những tầng mùi vị khác nhau, giống như nhiều mùi hương trộn lẫn với nhau, vì vậy từ mùi có thể rõ ràng hơn để phân biệt Kỳ Nam và Trầm hương.

Giá của Kỳ Nam là bao nhiêu?

Kỳ Nam hiếm vô cùng, nếu không muốn nói là đã tuyệt chủng. Và nếu có khai thác được nó cũng được các dân buôn chuyên nghiệp hoặc các nhà sưu tầm mua bán sang tay ngay tức khắc. Rất khó để tìm được Kỳ Nam bán đại trà trên thị trường. Để sở hữu được một món đồ trang sức làm từ Kỳ Nam như vòng tay, mặt dây chuyền…bạn phải chi hàng tỷ đồng để sở hữu. Ở bài viết trước, Trầm Giang đã phân tích lý do tại sao trầm hương lại đắt, tuy nhiên Kỳ Nam còn đắt gấp hàng chục làn trầm hương. Để mua được Kỳ Nam không những yêu cầu phải có nhiều tiền, mà còn phải cơ duyên để gặp được loại báu vật của đất trời này.

Bài viết này được Trầm Giang biên soạn dựa theo các tài liệu cổ đáng tin cậy về Kỳ Nam và trầm hương. Vui lòng ghi rõ nguồn khi bạn phát hành lại. Xin trân thành cảm ơn!

icons8-exercise-96 chat-active-icon